-
Zwierzęta w dawnych społecznościach – pochówki i wierzenia
Część 1 – bydło i ptakiArtykuł, który właśnie otworzyliście, jest skróconą, pisaną wersją prelekcji, którą mam w swoim stałym repertuarze,czy też raczej jej częścią. Jakiekolwiek stanowiska sepulkralne (grobowe) zawsze są przejawem wierzeń w życie po śmierci. Stąd porównanie pochówków zwierzęcych i zachowanych opowieści mitologicznych oraz innych zapisów wierzeń. Historia pochówków zwierzęcych sięga tak samo daleko w przeszłość jak historia pierwszych…
-
Kim byli dawni Bałtowie?
Na archeopowieściach będę dużo pisać o Bałtach. Postanowiłam więc wytłumaczyć o kim mowa. O Słowianach, a zwłaszcza ich wierzeniach, jest ostatnio bardzo głośno. Mało kto, przynajmniej w Polsce, wie cokolwiek więcej o ich północno-wschodnich sąsiadach – Bałtach czy Prusach. Już w epoce brązu na terenach dzisiejszej Warmii, Mazur i Obwodu Kaliningradzkiego, funkcjonowały społeczności nazywane przez…
-
Kultura pomorska – fenomen popielnic twarzowych
Duża część publikowanych tutaj przeze mnie artykułów dotyczy zagadnień związanych z wczesnym średniowieczem. Dzisiaj zagłębimy się nieco dalej w przeszłość – opowiem kilka słów o kulturze, która funkcjonowała w epoce żelaza. Wypada wspomnieć o jednej, podstawowej sprawie – to współcześni naukowcy nadają nazwy i wydzielają kultury spośród dawnych społeczności. Sięgając tak daleko w mrok dziejów…
-
Święta Słowian cz.1
Żeby zrozumieć system świąt Słowian, należy zdać sobie sprawę, jak pojmowali czas. Żyjemy w linearnym systemie czasu – mamy daty, wiemy ile mamy lat, wiemy kiedy Mieszko przyjął chrzest czy była bitwa pod Grunwaldem, świętujemy rocznice. Nasz czas wygląda jak oś, którą każdy rysował w szkole. Słowianie mieli system cykliczny co znaczy, że ich czas…
-
Demony domowe cz. 1
Z pewnością niejeden z nas pamięta z dzieciństwa strach, który budziły ciemne, tajemnicze zakamarki. Czy w piwnicy mieszkały potwory? Ich aktywność była największa w długie jesienno-zimowe wieczory. Kiedy, mając kilka lat, zostawaliśmy sami w dużym, starym domu, strach było opuścić bezpieczny krąg światła. Ze strychu i piwnicy słychać było stuki i poskrzypywania. Czy w ciemnościach…
-
Krótko o zmianach w obrządku pogrzebowym część 2 – okres wpływów rzymskich, okres wędrówek ludów i wczesne średniowiecze
W poprzedniej części artykułu poruszyłam temat czynności sepulkralnych od epoki paleolitu do wczesnej epoki żelaza. Z archeologicznego punktu widzenia nadal w tej epoce jesteśmy, chociaż, moim skromnym zdaniem, powinniśmy uznać, że to era internetu. Epoka żelaza została podzielona na podokresy. Nie będę Wam jednak nudzić naukową nomenklaturą. Na dzisiejsze potrzeby wystarczy, że zdamy sobie sprawę,…
-
Bogowie Słowian
Mitologia Słowian jest zagadnieniem bardzo trudnym i bardzo dyskusyjnym. O źródłach i stanie naszej wiedzy na temat ich wierzeń pisałam już wcześniej. W tym artykule możecie z kolei przeczytać o podstawach słowiańskich wierzeń. Przyjmując optymistyczną wersję, która zakłada istnienie rozbudowanego panteonu, można pokusić się o zebranie kilku boskich postaci i przypisanych im cech. To właśnie…
-
Recenzja książki „Baba Jaga. Tajemnicza postać słowiańskiego folkloru” – Andreas Johns
Muszę przyznać, że książka wydana w 2020 roku przez Muzeum Mitologii Słowiańskiej w Owidzu mocno mnie zaskoczyła. Staram się czytać sporo naukowych opracowań. Większość z nich, mimo że zawierają cenne informacje, jest w pewnym stopniu nużąca. „Babę Jagę…” wyróżnia niesamowita lekkość. Miałam wrażenie, że czytam powieść, nie zaś opracowanie naukowe. Niespodzianka jest więc zdecydowanie pozytywna.…
-
Krótko o tym, jak obrządek pogrzebowy zmieniał się przez wieki – część 1: od paleolitu po epokę żelaza
Obrządek pogrzebowy to zagadnienie ogromne, bardzo skomplikowane i niezwykle ciekawe. Wprowadzenie do tematu znajdziecie w przypiętym poście. Dzisiaj chcę napisać kilka słów o tym, w jaki sposób zwyczaje związane ze strefą śmierci zmieniały się na przestrzeni wieków. Jeżeli nie jest to pierwszy tekst, na jaki natknęliście się na moim blogu, wiecie już o mnie na…