Przejdź do głównej treści

Archeo-opowieści

Święte miejsca Słowian cz. 2 – wybór

Plan wałów i stanowiska archeologicznego na Łysej Górze

W poprzedniej części artykułu wspominałam o cechach, jakie nosiły miejsca, które Słowianie uważali za sakralnie naznaczone oraz opisałam dwa z nich – Arkonę i Szczecin. Dzisiaj zajmę się kolejnymi, jak zawsze, subiektywnie wybranymi. O Ślęży powstał już oddzielny artykuł. Z Radogoszczą jest taki problem, że nie udało się ustalić jej pewnej lokalizacji. Próbowano lokalizować ją […]

Baba Jaga – tajemnicza postać folkloru

Baba Jaga na ilustracji z okładki książki o słowiańskim folklorze

Pisałam już nieco o bogach i boginiach, demonach, litewskiej Laimie a dziś nadszedł czas na bardzo tajemniczą istotę – Babę Jagę. Być może kojarzycie książkę Andreasa Johnsa „Baba Jaga – tajemnicza postać słowiańskiego folkloru”. Tytuł tego tekstu oparłam właśnie na tytule tej publikacji, ponieważ większość tego, co tu napiszę, czerpałam właśnie stamtąd. Recenzję książki linkuje […]

Recenzja książki „Wierzchowce bogów. Motyw konia w wierzeniach Słowian i Skandynawów” Agnieszki Łukaszyk

Okładka książki „Wierzchowce bogów. Motyw konia w wierzeniach Słowian i Skandynawów” Agnieszki Łukaszyk

W archeologii wiele spraw jest fascynujących. Dla mnie jednak zdecydowanie najciekawsze są pochówki końskie zachodnich Bałtów. Zainteresowały mnie na tyle, że napisałam o tym pracę magisterską, potem doktorską i, jeśli tylko będzie mi to dane, nie zostawię tematu w spokoju. Naturalne więc, że staram się czytać publikacje dotyczące także symbolicznej roli konia w różnych kulturach. […]

Demony domowe cz. 2

Chowaniec na ilustracji z „Bestiariusza słowiańskiego”

Tekst, który oddaję w Wasze ręce jest kontynuacją poprzedniego artykułu – polecam zacząć od niego. W dawnych, a może nie tak dawnych jak by się wydawało, czasach nasze domy i obejścia zamieszkiwała cała rzesza nadprzyrodzonych istot. Demony domowe miały przewrotną naturę – pomagały ludziom, ale tylko pod warunkiem, że ci odpowiednio o nie dbali. O […]

Słowiański obrządek pogrzebowy i wizje zaświatów

Plan pochówku antywampirycznego z cmentarzyska w Cedyni

Znowu biorę się za temat trudny i rozległy próbując stworzyć krótki artykuł dla laika. Ten tekst będzie przede wszystkim archeologiczną analizą obrządku pogrzebowego Słowian przed chrystianizacją. Słowiańszczyzna jest bardzo rozległym terytorium więc dla porządku będę się trzymać głównie ziem polskich. Nie da się zaprzeczyć, że zawsze chowanie zmarłych jest odzwierciedleniem wierzeń. Wczesne średniowiecze to czas, […]

Wierzenia i zabobony przez wieki – od wczesnego średniowiecza po współczesny folklor cz. 1

Najstarsza część posadzki bazyliki w Gnieźnie z monetami wrzuconymi przez zwiedzających

Pisząc artykuły na tego bloga staram się jak najwięcej korzystać ze źródeł i opracowań, nie brak tu jednak moich przemyśleń. W dzisiejszym tekście proporcje są odwrotne – korzystając ze swojej, już nieco ugruntowanej, wiedzy o przeszłości porównuję ślady dawnych wierzeń z ich przejawami w późniejszym czasie. Rzecz jasna, możecie się ze mną nie zgadzać, dyskusja […]

Bóstwa kobiece w wierzeniach Bałtów i Słowian

Słowiańska lalka intencyjna – motanka

Niniejszy artykuł nawiązuje do wykładu z mojej stałej oferty – „Żywioły, los i czarownice – kobiece bóstwa i demony w wierzeniach Bałtów i Słowian”. Dzisiaj zajmę się opisem bogiń i żeńskich bóstw niższego rzędu a także istot z pogranicza świata bogów i demonów – postaci o nie do końca określonej przynależności. Następnym razem będzie mowa […]

Relacja z wykładu 13.03.2023 „Żywioły, los i czarownice – kobiece bóstwa i demony w wierzeniach Słowian i Bałtów” Powiatowa Biblioteka Publiczna w Wejherowie

Plakat prelekcji „Żywioły, los i czarownice” o kobiecych bóstwach i demonach Słowian i Bałtów

Absolutnie nie mam jakiś feministycznych zapędów, ale prawda jest taka, że i u Słowian i u Bałtów mitologicznych postaci kobiecych było całkiem sporo. Co więcej, pełniły one ważną rolę a wierzenia na ich temat są bardzo interesujące. Z tego powodu to właśnie im poświęciłam kolejną z serii prelekcji przeprowadzonych w Powiatowej Bibliotece Publicznej w Wejherowie. […]

Laima – bałtyjska bogini przeznaczenia

Drewniane rzeźby rodzanic przedstawionych w ludowej interpretacji

Dzisiaj chcę Wam przedstawić moją ulubioną postać z wierzeń Bałtów. Jeżeli nie do końca orientujecie się o jakim ludzie mowa, zapraszam artykułu przypiętego na górze strony. Na temat wierzeń Bałtów, zwłaszcza wschodnich, mamy stosunkowo dużo informacji. Zachowały się one w pieśniach litewskich zwanych dainami. To, co wiemy, jest więc zlepkiem pogańskich wierzeń przekształconych przez wieloletnie […]